Haurren osasunaren dimentsio soziala

Zenbaitetan, haur batek ospitale bateko atea zeharkatzen duenean, pediatriako kontsultara ez da gaixotasun bat bakarrik iristen, baizik eta historia familiar eta sozial bat ere bai, eta horrek medikuntzatik harago begiratzera behartu ditzake medikuak eta erizainak. Izan ere, haurtzaroan (bizitzako gainerako etapetan bezala) osasuna gutxitan dago diagnostiko baten mende soilik. Hezkuntzak, familiaren egoera ekonomikoak, jatorriak edo ongizate emozionalak ere baldintzatzen dute.

Testuinguru kalteberetan hazten diren haurrek maizago izaten dituzte osasungarriak ez diren ohiturak, eta osasun fisiko eta mental okerragoa garatzeko arrisku handiagoa izaten dute. Gainera, hainbat azterlanek adierazten dutenez, estres-egoeren eraginpean etengabe egoteak —besteak beste, genero-indarkeria, eskola-jazarpena edo gurasoen dibortzioa— eragina izan dezake haien garapen fisiko, mental eta emozionalean, baita funtsezko prozesuetan ere, tartean ikaskuntzan eta oroimenean.

Ebidentzia hori praktika klinikoa eta zaintza ulertzeko modua aldarazten ari da. Gero eta maizago, profesional sanitarioek ikuspegi biologizista hutsetik harago joan behar dute, eta arreta holistikoagoa eskaini, osasunaren determinatzaile sozialei, ingurumenekoei eta emozionalei ere erantzuteko.

Ildo horretan, Euskadiko Osasun Itunak, euskal erakundeek Euskadin kalitatezko arreta bermatzeko eta osasun-sistema eraldatzeko hartu duten bide-orriak, osasunaren eta gizarte-zerbitzuen arteko koordinazioa indartzearen alde egiten du. Era berean, gizakien, animalien eta ingurumenaren osasuna osasun-plangintzan txertatzea eta komunitate-osasuna sustatzea proposatzen du.